कांग्रेस सभापति तथा पूर्वप्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा र उनकी पत्नी, पूर्वपरराष्ट्रमन्त्री आरजु राणा देउवा, संविधान दिवसकै दिन (असोज ३) कूटनीतिक राहदानी प्राप्त गरेको विषयले अहिले ठूलो विवाद खडा गरेको छ।
राहदानी कसरी जारी भयो ?
परराष्ट्र मन्त्रालय र राहदानी विभागले औपचारिक रूपमा केही नबताए पनि विभागका अधिकारीहरूले पुष्टि गरेका छन् कि मोबाइल किट प्रयोग गरेर देउवा दम्पतीलाई राहदानी दिइएको हो।
साधारणतया राष्ट्रपति, प्रधानमन्त्री वा उच्चपदस्थ व्यक्तिहरूको निवासमै पुगेर मोबाइल किटमार्फत फोटो खिच्ने, बायोमेट्रिक्स संकलन गर्ने प्रचलन रहेको र देउवा दम्पतीलाई पनि सोही विधिबाट राहदानी उपलब्ध गराइएको जनाइएको छ।
सार्वजनिक बिदाको दिन राहदानी कसरी जारी भयो भन्ने प्रश्नमा परराष्ट्रका एक अधिकारीले भने, “राहदानी अत्यावश्यक सेवाअन्तर्गत पर्छ। त्यसैले संविधान दिवसको बिदा भए पनि सीमित सेवा दिइन्छ। देउवा दम्पती उपचाररत भएकाले मानवीय आधारमा टोली पठाइएको हो।”
विभागको स्पष्टीकरण
राहदानी विभागका महानिर्देशक तीर्थराज अर्यालले देउवा दम्पतीले राहदानी लिएको पुष्टि गर्दै भने, “यो व्यक्तिगत विवरणसँग सम्बन्धित विषय भएकाले धेरै भन्न मिल्दैन। कुनै निकायले योग्य नभएको भनेर जानकारी नपठाएसम्म राहदानी दिन नछाड्ने प्रावधान छ।”
राहदानी ऐन र नियमावलीअनुसार सरकारी काम वा विशेष कार्यका लागि सम्बन्धित निकायको सिफारिसमा कूटनीतिक राहदानी जारी गर्न सकिन्छ।
थाइल्यान्ड भिसा विवाद
देउवा दम्पतीले थाइल्यान्डका लागि भिसा लिएको खबर बाहिरिएपछि थप आलोचना भएको छ। उनीहरू उपचारको नाममा विदेश भाग्न खोजेको आरोप सामाजिक सञ्जालमा गरिएको छ। तर परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार नेपाल–थाइल्यान्डबीच १९९९ मा भएको सम्झौताअनुसार कूटनीतिक राहदानीवाहकलाई ९० दिनसम्म अग्रिम भिसा आवश्यक पर्दैन।
त्यसैले, उनीहरूले भिसा किन लगाए भन्ने प्रश्न अझै अनुत्तरित छ। देउवा पक्षले यसबारे कुनै आधिकारिक प्रतिक्रिया दिएको छैन।