मुलुकको पछिल्लो राजनीतिक परिस्थितिसँगै नेपाली कांग्रेसभित्र नेतृत्व परिवर्तन र आन्तरिक विवादको बहस तीव्र बन्दै गएको छ।
गत भदौमा जेनजी पुस्ताले गरेको दुईदिने आन्दोलनपछि पार्टीभित्रको असन्तुष्टि खुलेर अघि आएको हो। यही सन्दर्भमा बोलाइएको असोज २६ गतेको केन्द्रीय समिति बैठकलाई केन्द्रमा राख्दै नेताहरू आ–आफ्नो तयारीमा जुटेका छन्।
देउवामाथि दबाब, थापा–शर्माको हस्ताक्षर अभियान
सभापति शेरबहादुर देउवालाई नेतृत्व हस्तान्तरण गर्न दबाब दिने उद्देश्यले महामन्त्रीद्वय गगनकुमार थापा र विश्वप्रकाश शर्माले विशेष महाधिवेशनका लागि हस्ताक्षर संकलन अभियान सुरु गरेका छन्।
थापाले भनेका छन्, “जिन्सी विद्रोहको भावना अब संस्थागत रूपमै पार्टी नेतृत्व परिवर्तनमा परिणत हुनुपर्छ।”
शर्माले मंगलबार भिडियो सन्देशमार्फत २४ गतेभित्र हस्ताक्षर गर्न कार्यकर्तालाई आग्रह गरेका छन्।
विशेष महाधिवेशन कि नियमित?
कांग्रेस विधान अनुसार, केन्द्रीय समिति वा ४०% महाधिवेशन प्रतिनिधिले माग गरे विशेष महाधिवेशन बोलाउन सकिन्छ।
तर, केही नेताहरू भने अहिले विशेष महाधिवेशन होइन, नियमित महाधिवेशनमै जानुपर्ने पक्षमा छन्।
केन्द्रीय सदस्य रामहरि खतिवडाका अनुसार, “अहिले पार्टीभित्र एकता जरुरी छ, विवाद होइन।”
उनले भने, “छोटो बाटो होइन, संविधानिक बाटोबाट नियमित महाधिवेशन गर्नुपर्छ।”
देउवा पक्षको रणनीति
देउवा पक्षका नेताहरूका अनुसार, सभापति देउवाले अगामी महाधिवेशनमा सभापति पदमा नउम्मेदवारी दिने तयारीमा छन्।
त्यसैले अहिले विशेष महाधिवेशनको आवश्यकता नरहेको तर्क उनीहरूको छ।
देउवा निकट नेताहरू भन्छन्, “सभापतिले नेतृत्व हस्तान्तरण गर्ने नै बताइसक्नुभएको छ, अब अनावश्यक विवाद सिर्जना गर्नु पार्टी कमजोर पार्ने प्रयास हो।”
नेतृत्वका लागि आन्तरिक प्रतिस्पर्धा
नेता डा. शेखर कोइराला नियमित महाधिवेशनमार्फत नयाँ नेतृत्व चयन हुनुपर्ने पक्षमा छन्।
उनले फागुन २१ गते तोकिएको प्रतिनिधिसभा निर्वाचनअघि नयाँ नेतृत्व तयार गर्नुपर्ने जोड दिएका छन्।
त्यसैबीच, देउवा निकट नेताहरूले उपसभापति पूर्णबहादुर खड्कालाई कार्यबाहक सभापतिको जिम्मेवारी दिने तयारीसमेत गरेको बताइएको छ।
कार्यकर्ताहरू अलमलमा
नेताहरू आ–आफ्नो स्वार्थअनुसार तयारीमा व्यस्त हुँदा, कार्यकर्ता भने अलमलमा परेका छन्।
केन्द्रीय सदस्य प्रतिमा गौतमले भनिन्, “अहिलेको नेतृत्वले पार्टी अघि बढाउन सक्दैन। नयाँ सोच र शैली आवश्यक छ।”
त्यसैगरी नेता विमलेन्द्र निधिले पनि पार्टीले नेतृत्वका विषयमा ढिलो नगरी छिटो निर्णय गर्नुपर्ने बताएका छन्।
निष्कर्ष
कांग्रेसभित्र अहिलेको बहस केवल नेतृत्व परिवर्तन होइन, पार्टीको भविष्य र संगठनको दिशासँग पनि जोडिएको छ।
नेताहरूबीचको मतभेदले कार्यकर्तामाझ अन्योल सिर्जना गरेको छ भने, कांग्रेसको केन्द्रीय बैठकले आगामी राजनीतिक बाटो तय गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।